Aanstaande donderdagmiddag mag ik een dankdienst leiden van een stel dat niet in de kerk mag trouwen (om 15:00 uur in de Zuiderkerk te Bunschoten). Ze hebben namelijk (nog) geen belijdenis van hun geloof afgelegd.

Ik heb daar eens over nagedacht. Want ik vraag me af waarom onze kerken dit niet toestaan. Ik ben van mening dat onze kerken gedoopte bruidsparen wel moeten opvangen en hun huwelijk moeten inzegenen. Op een barmhartige en (in het verlengde daarvan) ruimhartige manier.

Wat zijn de redenen dat onze kerken niet-belijdende stellen niet in de kerk trouwt? Ik denk de volgende:

1. Veronderstelde gemakzucht bij degenen die trouwen.
Als je geen belijdenis gedaan hoeft te hebben om in de kerk te mogen trouwen, geef je de jongeren de mogelijkheid om uit gemakzucht geen belijdenis van hun geloof af te leggen. ‘Da’s mooi gemakkelijk’ hoor ik velen al zeggen. ‘Je blijft lekker dooplid terwijl je wel de zegen van de kerk/ God meekrijgt.’

2. Wat te doen als het stel kinderen krijgt?
Kerken van gereformeerde snit dopen de kinderen van gelovige ouders (zij die belijdenis hebben afgelegd). Omdat te voorkomen hebben de kerken, denk ik, bepaald dat er eerst belijdenis moet worden afgelegd voordat er getrouwd wordt en er (dus) kinderen kunnen komen.

Mijns inziens zijn beide redenen overkoombaar.

Ad 1. De ‘normale’ weg is inderdaad dat je belijdenis van je geloof aflegt voordat je trouwt. Op een keuze voor God moet dan ook zeker – maar op een goede, geestelijke wijze – worden aangedrongen. Zeer vaak wordt die keuze al gemaakt voordat de trouwdag aanbreekt.
Maar je doet geen belijdenis om in de kerk te kunnen trouwen, maar omdat je de waarheid van de bijbel als jouw waarheid accepteert. Die God is jóuw God.

Er kunnen allerlei redenen zijn waarom doopleden toch besluiten nog geen belijdenis van hun geloof af te leggen (terwijl ze wel geloven en graag in de kerk zouden willen trouwen). Er kan iets naars voorgevallen zijn in hun kerk (zonder dat men hun kerklidmaatschap wil opgeven), er kan sprake zijn van slechte pastorale begeleiding en/of prediking of ze zijn er echt nog niet aan toe vanwege gebrek aan kennis.
Om dan (vaak een korte tijd vóór de bruiloft) belijdenis af te leggen om maar in de kerk te kunnen trouwen, lijkt voor het oog wel vroom maar is in de kern natuurlijk ziekelijk en ongeestelijk.
Deze handelwijze is pas gemakkelijk en wordt vaak goedgekeurd door zichzelf geestelijk noemende voorgangers en gemeenteleden.

Daarom vind ik dat de de kerk zich om zulke doopleden moet ontfermen. Juist als de normale weg niet verkozen wordt, moet je er als kerk van Christus voor hen zijn en in zijn vrijheid het huwelijk van deze doopleden verrijken met de zegen van God.
Predikanten moeten natuurlijk wel goed nagaan of het stel om de juiste redenen in de kerk wil trouwen en de zegen van God wil meekrijgen. Traditionele overwegingen moet men afkeuren (”Het is toch normaal dat je in de kerk trouwt!” of: “We vinden dat zo leuk…”).

Je moet de getrouwde doopleden vervolgens wel verplichten huwelijkscatechese te laten volgen om hen alsnog tot een keuze voor God te brengen.
(Als het stel de zegen van God serieus neemt, zal het hier ook graag mee instemmen.)

Ad 2. Wat als er kinderen komen? Dit is m.i. geen groot probleem. Het lijkt mij onbijbels om kinderen van doopleden te dopen. Er wordt dus niet gedoopt als de ouders geen belijdenis hebben gedaan.
Ook hier geldt bovenstaande ‘leerplicht’ van de ouders, maar dan met nog meer nadruk. Die verantwoordelijkheid hebben ze richting hun kinderen, ook al zijn ze zelf nog steeds dooplid.

Het huwelijk is geen sacrament, maar het staat natuurlijk ook niet los van God. Daarom kan er niet losjes mee omgesprongen worden.
Ik beweer dus niet dat elk dooplid in de kerk mag trouwen. Want je krijgt als stel wel de zegen van de heilige God opgelegd. Er kan altijd zonde in het spel zitten, waardoor een zegen van God niet gegeven kan worden – al geldt dit natuurlijk ook voor belijdende leden die wel ‘recht’ menen te hebben op een kerkdienst.

Het ene stel is het andere niet; de ene casus ook niet de andere. Stel je daarom als kerk van Christus open op. Niet regelzuchtig.
Zegen – als écht geloof gevonden wordt – het huwelijk van je doopleden in en begeleid hen in het huwelijk naar een keuze voor God. Dan laat je hen zien hoe diep de genade van God gaat (zelfs boven de kerkregels uit!) en je laat hen baden in het warme bad dat een gemeente van Christus zo mooi kan zijn.

Dat laatste is mij veel waard. Heel veel. En (de genade van) God wordt er ook zo groot mee gemaakt!

Reageer

Reacties

Reactie van: wilma

De genade van God gaat toch altijd boven kerkregels uit..
Mooi stuk!

21 april 2008 om 15:49 uur
Reactie van: Andrew Black

Hoi David,

mooi stuk heb je geschreven, maar ik zit met een tweetal vragen. Hopelijk kun jij me die uitleggen.

Allereerst…
waar staat in de bijbel dat wij belijdenis van ons geloof moeten doen? Is de doop alleen niet voldoen (ongeacht kinder- of volwassendoop)?

En…
Kan de kerk tucht uitoefenen op een dooplid?

Alvast bedankt voor je uitleg!

God zij met ons!

Andrew

23 april 2008 om 11:08 uur
Reactie van: David Heek

Andrew,

1. Eigenlijk begrijp ik je vraag niet. Je schrijft: “Is de doop alleen niet voldoende?” Dan vraag ik: “Voldoende waarvoor?”

Maar goed, ik probeer wat.

Nergens in de bijbel staat letterlijk dat we belijdenis van ons geloof moeten afleggen.
Het móet gewoon gebeuren, in de zin van: het kan niet anders.
En dan moet ik onderscheid maken tussen de kinder- en volwassendoop.

- Kinderdoop: als je als kind van gelovige ouders wordt gedoopt, wordt er van het kind verwacht dat ook hij/ zij een keuze voor God maakt. Net als z’n ouders dus.
De kinderdoop vráágt daar om. God komt vroeg in het leven naar het kind toe met schitterende beloftes. Die kun je niet laten liggen, die vragen om een reactie. Daar moet je ja (of nee) op zeggen.
Vergelijk het met een brief die je krijgt van iemand die gek op je is. Je kunt het gewoon niet maken om daar niet op te reageren. Of het nou een positieve of negatieve reactie is.

Dit is ook tegen verbondsautomatisme. “Ik ben gedoopt, dus het zit wel goed.”
Dit past niet in een leven met God. Sterker nog: dan begrijp je God niet, en ken je hem niet.

- Volwassendoop. Eigenlijk klopt die naam niet. Oke, het is vaak een doop die volwassen ondergaan, maar het is een doop die volgt op het geloof van de mens. Geloofsdoop is beter. (Dit geldt trouwens ook voor de kinderdoop, want er is maar één doop. Het is beide op grond van geloof. Dat van je ouders (kinderdooop) of op grond van het geloof van jezelf (volwassenen).
De beloftes van God blijven hetzelfde.
Vergelijk Handelingen 8 en de Ethiopiër.

2. Natuurlijk bestaat er tucht voor een dooplid. Een kerk van Christus die zichzelf serieus neemt doet dat. Ook jongeren/ doopleden kunnen (zullen)zondigen.
Ik vind het zelf wel gepast om jongeren behoedzamer, barmhartiger te behandelen dan mensen die al een keuze voor God hebben gemaakt.
Kerken hebben door een te harde aanpak al teveel jongeren uit de kerk gejaagd. (En het gebeurt nog steeds kan ik je vertellen.)

Een ongeschreven regel is dat doopleden rond hun 25ste jaar een keuze voor God hebben moeten maken. Maar ja, gereformeerden en regels… voor je het weet staat deze regel zo vast als een huis :)

Groet,

David

23 april 2008 om 12:48 uur
Reactie van: Chantel

Beste David,

Een mooi stuk. Ik zit momenteel met dit probleem. Ik ben als christen gedoopt in een baptisten kerk. Mijn verloofde gelooft wel dat er een God is, maar de verdere details is hij nog scheptisch over. Tevens zegt God dat wij niet met een anders gelovende samen moet gaan, maar de vraag is of dat mij verloofde in die categorie valt. Als je hem vraagt van welke geloof hij is zegt hij Christen.
Ik wil graag het opdracht van God opvolgen, om te trouwen, maar de zegen vragen in een kerk is echt zo belangrijk voor mij. Het is anders niet compleet.

Doordat mij verloofde niet herboren is mogen wij niet in de baptiste gemeente trouwen.

Ik weet niet hoe verder. Heeft u advies hierover?

Wij willen in 2009 in Belgie trouwen.

Graag uw advies. Alvast bedankt voor de genomen moeite.

mvg, Chantel

4 oktober 2008 om 14:54 uur
Reactie van: Frans Terwel

Hartelijk dank voor de zinvolle en nuttige benadering van de aspecten rondom belijdenis en kerkelijke huwelijksinzegening. Duidelijk uiteengezet!

15 april 2010 om 19:11 uur